Air Filter và Vacuum Filter đều được sử dụng để hạn chế bụi, dị vật và tạp chất đi vào máy thổi khí con sò (Side Channel Blower). Tuy nhiên, hai nhóm bộ lọc có thể khác nhau về cấu tạo, nguồn khí cần xử lý và điều kiện làm việc.

Một nhầm lẫn thường gặp là cho rằng Air Filter chỉ dùng khi máy thổi khí, còn Vacuum Filter chỉ dùng khi máy hút chân không. Trên thực tế, cả hai đều có thể được bố trí trên đường hút của blower. Sự khác biệt nằm ở thiết kế bộ lọc, đặc điểm tạp chất và điều kiện vận hành.

Trong bài này, Air Filter là bộ lọc khí đầu hút và Vacuum Filter là bộ lọc dùng trên tuyến hút chân không của Side Channel Blower. Đây không phải cách phân loại các bộ lọc HVAC, phòng sạch hoặc máy hút bụi gia đình.

Để lựa chọn phù hợp, cần xác định không khí được hút từ đâu, chứa loại tạp chất nào, lưu lượng làm việc và mức trở lực mà phụ kiện tạo ra.

Air Filter và Vacuum Filter khác nhau ở điểm nào?

Cả hai loại đều sử dụng phần tử lọc để giữ lại tạp chất trước khi không khí đi vào các bộ phận bên trong blower.

Air Filter — bộ lọc khí đầu hút

Air Filter thường được sử dụng khi máy lấy không khí trực tiếp từ môi trường để cấp cho hệ thống thổi khí.

Nhiệm vụ chính là hạn chế bụi và dị vật trong không khí đầu vào. Tùy sản phẩm, phần tử lọc có thể là lưới, vật liệu tổng hợp hoặc một cấu hình lọc được thiết kế riêng.

Vacuum Filter — bộ lọc chân không

Vacuum Filter thường được sử dụng trong hệ thống hút chân không, nơi không khí được kéo từ thiết bị hoặc quá trình sử dụng về phía blower.

Dòng khí này có thể mang theo bụi, hạt vật liệu hoặc tạp chất phát sinh từ quá trình hút. Một số Vacuum Filter có thân lọc chứa lõi giấy (paper cartridge), cho phép tháo mở để kiểm tra và thay thế.

Những điểm khác biệt thường gặp:

Tiêu chíAir FilterVacuum Filter
Nhiệm vụLọc không khí đầu vàoLọc dòng khí từ hệ thống hút trước khi vào blower
Nguồn khíKhông khí môi trườngKhí từ thiết bị hoặc quá trình sử dụng
Vị tríCửa hút hoặc tuyến hút vào blowerTuyến hút chân không trước blower
Cấu tạoTùy loại lọc đầu hútCó loại sử dụng thân lọc chứa lõi giấy
Tạp chấtBụi và dị vật trong không khíBụi, hạt vật liệu cuốn theo dòng hút
Tiêu chí chọnLưu lượng, cấp lọc, trở lực và kết nốiLưu lượng, tạp chất, cấp lọc, độ kín và điều kiện chân không

Bảng trên thể hiện sự khác biệt thường gặp, không phải thông số cố định của mọi bộ lọc.

So sánh Air Filter và Vacuum Filter sử dụng cho bơm thổi khí con sò

So sánh Air Filter và Vacuum Filter sử dụng cho bơm thổi khí con sò

Không thể kết luận Vacuum Filter luôn có cấp lọc cao hơn Air Filter. Khả năng giữ bụi, hiệu suất lọc và tổn thất áp suất phụ thuộc vào phần tử lọc thực tế, không chỉ tên gọi hay vật liệu lõi.

Trong hệ thống có thêm ống giảm thanh và van bảo vệ, cách chọn và bố trí phụ kiện máy thổi khí giúp xác định vị trí bộ lọc trong toàn bộ tuyến khí và ảnh hưởng của phụ kiện đến điểm làm việc.

Khi nào dùng Air Filter, khi nào chọn Vacuum Filter?

Yếu tố đầu tiên cần xem xét là nguồn không khí được hút vào blower.

Nếu máy lấy không khí từ môi trường để cấp cho hệ sục khí hoặc một ứng dụng thổi phù hợp, bộ lọc đầu hút là nhóm phụ kiện cần xem xét. Khi đó, lượng bụi ở khu vực lắp đặt, lưu lượng máy và trở lực của phần tử lọc là những thông tin quan trọng.

Trong hệ thống hút chân không, không khí có thể mang theo bụi hoặc hạt vật liệu từ khu vực đang được hút. Bộ lọc phải phù hợp với đặc điểm tạp chất và điều kiện áp suất thực tế.

Điều kiện sử dụngHướng lựa chọn
Blower lấy không khí tương đối sạch từ phòng máyAir Filter phù hợp với lưu lượng và môi trường
Cửa hút ở khu vực nhiều bụiChọn cấp lọc, diện tích lọc và trở lực phù hợp
Hệ thống hút chân không mang theo bụi hoặc hạt vật liệuXem xét Vacuum Filter phù hợp loại tạp chất
Dòng khí ẩm hoặc có nguy cơ mang nước lỏngCần kiểm tra giải pháp tách ẩm, tách chất lỏng chuyên dụng
Thay bộ lọc cũ không còn mãĐối chiếu cấu tạo, phần tử lọc, kết nối và điều kiện làm việc

Sơ đồ vị trí bộ lọc khí và bộ lọc chân không trên đường hút máy thổi khí

Sơ đồ vị trí bộ lọc khí và bộ lọc chân không trên đường hút máy thổi khí

Lõi giấy lọc bụi không mặc nhiên có chức năng tách nước lỏng hoặc dầu. Nếu dòng khí có nguy cơ mang theo chất lỏng, cần xác định giải pháp tách phù hợp trước khi khí đi vào blower.

Đối với ứng dụng lấy không khí từ môi trường, có thể tham khảo bộ lọc khí đầu hút máy thổi khí sau khi đã xác định lưu lượng và kiểu kết nối.

Nếu hệ thống cần lọc bụi trên tuyến hút chân không, nhóm bộ lọc chân không máy thổi khí là hướng lựa chọn cần đối chiếu với thành phần khí hút và điều kiện vận hành.

Dù sử dụng loại nào, bụi tích tụ cũng có thể khiến trở lực bộ lọc tăng lên. Điều này làm thay đổi chênh áp làm việc và có thể làm giảm lưu lượng khí của blower.

Vì vậy, lựa chọn bộ lọc không chỉ là tìm phần tử có khả năng giữ bụi, mà còn phải bảo đảm dòng khí có thể đi qua ở lưu lượng và điều kiện áp suất phù hợp.

Hai bộ lọc cùng kích thước có thể thay thế cho nhau không?

Không nên thay trực tiếp Air Filter bằng Vacuum Filter hoặc ngược lại chỉ vì hai sản phẩm có cùng kích thước kết nối danh nghĩa.

Chẳng hạn, hai bộ lọc cùng ghi 2″ vẫn có thể khác chuẩn ren, kiểu đầu nối, cấu tạo phần tử lọc hoặc phương án làm kín.

Ngoài kết nối cơ khí, cần đối chiếu:

Tiêu chíĐiều cần xác minh
Kích thước kết nốiCỡ danh nghĩa, chuẩn ren và phương án làm kín
Lưu lượngKhả năng cho khí đi qua bộ lọc tại điều kiện thực tế
Trở lựcTổn thất áp suất khi lọc sạch và khi bám bụi
Phần tử lọcVật liệu, cấp lọc và tạp chất cần giữ lại
Điều kiện áp suấtKhả năng chịu mức chân không hoặc áp suất theo thiết kế
Cấu tạo thân lọcĐộ kín, khả năng tháo mở và dùng đúng lõi thay thế
Môi trường khíNhiệt độ, độ ẩm và nguy cơ mang chất lỏng

Một bộ lọc có khả năng giữ bụi tốt hơn nhưng tạo trở lực quá lớn không tự động là lựa chọn phù hợp hơn.

Tương tự, bộ lọc có đầu nối lắp vừa nhưng thân hoặc phần tử lọc không đáp ứng điều kiện chân không cần thiết cũng không nên sử dụng thay thế.

Khi cần sử dụng đầu nối chuyển đổi, kích thước ren, đầu nối và khả năng tương thích của phụ kiện máy thổi khí phải được kiểm tra theo đúng thiết bị và bộ lọc thực tế, không chỉ dựa vào đường kính ngoài.

Nếu chưa có thông số của bộ lọc mới, nên xác định mã bộ lọc cũ, model blower, lưu lượng và điều kiện hút trước khi thay thế.

Air Filter và Vacuum Filter đều có thể bảo vệ đường hút của máy thổi khí, nhưng không phải hai tên gọi có thể sử dụng thay thế tùy ý. Sự lựa chọn phụ thuộc vào nguồn khí, loại tạp chất, cấu tạo lọc, trở lực và khả năng lắp ghép trong hệ thống.

Nguồn kỹ thuật tham khảo

  1. REXCHIP — Accessories.

  2. Busch Vacuum Solutions.

  3. Solberg Manufacturing.

  4. Dereike — Difference Between Air Filter and Vacuum Filter.